Thứ Tư, ngày 17 tháng 7 năm 2019

Chương trình giảm ngập nước tại TPHCM:

Có chuyển biến nhưng chưa căn cơ

Tuyến đường Bình Chiểu, phường Bình Chiểu, quận Thủ Đức thường xuyên bị ngập nặng mỗi khi mưa xuống khiến xe chết máy phải dắt bộ trên đường.

TPHCM là một đô thị lớn của cả nước. Trong những năm qua, với quá trình đô thị hóa, cũng như tốc độ gia tăng dân số cơ học nhanh đã gây ra nhiều áp lực về hạ tầng đô thị, hạ tầng giao thông dẫn đến tình trạng ngập nước trên địa bàn TP. Trước thực trạng này, TPHCM đã đề ra Chương trình giảm ngập nước TP với việc triển khai hàng loạt dự án, giải pháp nhằm giúp giảm ngập nước cho TP. Dù tình trạng ngập nước ở TPHCM đã có những chuyển biến nhưng hiệu quả mang lại vẫn chưa cao. Vậy nguyên nhân do đâu? Giải pháp nào để nâng cao hiệu quả giảm ngập nước trên địa bàn TP thời gian tới? Trang tin Điện tử Đảng bộ TPHCM xin giới thiệu loạt bài viết: “Chương trình giảm ngập nước tại TPHCM: Có chuyển biến nhưng chưa căn cơ” 

Bài 1:

Nhức nhối tình trạng ngập nước

(Thanhuytphcm.vn) - Thời gian qua, TPHCM đã triển khai nhiều giải pháp giúp giảm ngập nước trên địa bàn. Thế nhưng, tình trạng ngập nước tại TPHCM vẫn đang trở thành nỗi nhức nhối đối với người dân, gây ảnh hưởng đến giao thông đi lại và đời sống sinh hoạt của người dân.

Hễ mưa là ngập!

Trong những cơn mưa đầu mùa xảy ra vừa qua, tại một số tuyến đường, khu vực dân cư thuộc một số quận, huyện nội thành và ngoại thành của TPHCM đã xảy ra tình trạng ngập nước gây ảnh hưởng đến đời sống sinh hoạt, kinh doanh buôn bán và việc lưu thông đi lại của người dân. Trong đó, phải kể đến là các điểm ngập như đường Bình Chiểu, Tô Ngọc Vân, một số tuyến đường và khu vực dân cư thuộc phường Linh Đông (quận Thủ Đức); đường Nguyễn Xí, Ung Văn Khiêm, Đinh Bộ Lĩnh (Bình Thạnh); Cây Trâm, Phan Huy Ích (Gò Vấp); Huỳnh Tấn Phát (Quận 7), Quốc Hương (Quận 2),…

Đáng chú ý là có những tuyến đường mưa gây ngập đến cả nửa mét hoặc gần một mét ảnh hưởng đến việc lưu thông đi lại của các phương tiện giao thông, cũng như đời sống sinh hoạt của người dân như đường Bình Chiểu, Tô Ngọc Vân (Thủ Đức) và tình trạng ngập nước diễn ra từ năm này qua năm khác nhưng chậm được khắc phục. Cô Nguyễn Thị Hoa, ngụ đường Linh Đông, quận Thủ Đức cho biết: Khu vực này thường xuyên bị ngập mỗi khi có mưa do nước từ suối Linh Tây (hay còn gọi là cống xả số 6) chảy xuống. “Mùa mưa người dân khổ lắm. Như đêm 1/5, một người phụ nữ trong xóm do mưa lớn, nước gây ngập khiến đồ đạc trong nhà bị trôi nên đi vớt đồ và không may bị trượt chân té bị nước cuốn trôi tử vong” - cô Nguyễn Thị Hoa nói.

Điều đáng nói là có một số tuyến đường dù đã được đầu tư nâng cấp, xây dựng hệ thống cống thoát nước lớn nhưng mưa xuống vẫn xảy ra tình trạng ngập nước gây bức xúc trong nhân dân như đường Đỗ Xuân Hợp (Quận 9), Nguyễn Xí (Bình Thạnh)… Đại đức Thích Huệ Nghiêm, Phó Trưởng Ban Trị sự Phật Giáo Quận 9, Trụ trì chùa Bửu Thạnh, Quận 9 cho hay: Đối với đường Đỗ Xuân Hợp trước đây ngập nước nhiều nhưng được sự quan tâm của Nhà nước đầu tư xây dựng hệ thống cống thoát nước nên tình trạng ngập nước có giảm. Thế nhưng, vẫn còn một số điểm bị ngập do vùng trũng như trước trụ sở UBND phường Phước Bình, đường số 8... Vì vậy, mong Nhà nước quan tâm hơn nữa để giải quyết tình trạng ngập nước trên tuyến đường Đỗ Xuân Hợp cho người dân đi lại dễ dàng.

Bên cạnh đó, tình trạng ngập nước ở TPHCM hiện nay không chỉ xảy ra ở những tuyến đường thuộc khu vực trũng thấp mà còn xảy ra ở những tuyến đường vốn có địa hình cao. Chẳng hạn như đường Cây Trâm, Phan Huy Ích (Gò Vấp), trước đây không xảy ra ngập nhưng những cơn mưa gần đây thường xuyên xảy ra ngập nặng. Tình trạng ngập không chỉ xảy ra ở khu vực các quận nội thành mà nay còn lan ra ở các quận, huyện ngoại thành. 

Tuyến cống xả số 6 băng qua đường Tô Ngọc Vân nhỏ và bị rác thải bít hết lối thoát nên mỗi khi mưa lớn gây ngập nặng cho đường Tô Ngọc Vân và một số tuyến đường, khu vực dân cư phường Linh Đông, quận Thủ Đức. Tuyến cống xả số 6 băng qua đường Tô Ngọc Vân nhỏ và bị rác thải bít hết lối thoát nên mỗi khi mưa lớn gây ngập nặng cho đường Tô Ngọc Vân và một số tuyến đường, khu vực dân cư phường Linh Đông, quận Thủ Đức.

Quy hoạch chống ngập không còn phù hợp 

Theo Trung tâm Điều hành Chương trình chống ngập nước TPHCM, tình trạng ngập nước vẫn còn xảy ra trên địa bàn TP là do hệ thống cống thoát nước không đáp ứng đủ nhu cầu. Cùng với đó, ý thức của người dân còn hạn chế và việc quản lý còn lỏng lẻo nên nhiều nơi bị lấn chiếm, san lấp trái phép cùng với tình trạng xả rác ra kênh rạch, cửa xả vẫn còn phổ biến làm thu hẹp dòng chảy, tắc nghẽn hệ thống cống, miệng cửa xả.

Mặt khác, công tác quản lý còn hạn chế như trong quá trình xây dựng, một số tuyến đường chính được nâng cao theo đúng cao trình quy hoạch (+2.0m), nhưng đa số nhà dân không có đủ điều kiện để nâng cao cốt nền nhà cho đồng bộ với việc nâng cấp đường, dẫn đến cốt nền nhà thấp hơn đường, trong khi không có hệ thống thu gom nước chảy tràn, gây ra tình trạng nước chảy tràn vào nhà dân mỗi khi mưa lớn. Hoặc cũng có trường hợp một số tuyến đường hẻm dọc hai bên chưa được nâng cấp đồng bộ, không đấu nối được hệ thống thoát nước ra cống chính gây ngập cục bộ.

Ngoài ra, do ảnh hưởng của quá trình đô thị hóa, cùng với công tác quản lý đô thị còn lỏng lẻo nên một số dự án có xảy ra tình trạng san lấp rạch để xây dựng các công trình nhưng không xây dựng hồ điều tiết bù lại diện tích đã san lấp theo quy định, làm các khu vực trữ nước tự nhiên bị thu hẹp. Đồng thời, tình trạng bê tông hóa hạ tầng kỹ thuật giao thông đường bộ ngày càng cao, dẫn đến khả năng điều tiết nước giảm, diện tích thẩm thấu thoát nước tự nhiên bị hạn chế.

Còn nhóm chuyên gia của Liên danh Tư vấn Sweco - Nihon Suido (Đức và Nhật Bản) phân tích: Quy hoạch 752 (Quy hoạch tổng thể hệ thống thoát nước TPHCM đến năm 2020 được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định 752/QĐ - TTg ngày 19/6/2001) làm cơ sở để xác lập nền tảng của hệ thống thoát nước toàn TP, với những đầu tư được thực hiện, tình trạng ngập úng khu vực nội thành đã giảm. Tuy nhiên, quy hoạch được lập gần 20 năm trước và sắp hết thời hạn quy hoạch; trong khi đó, dân số TPHCM tăng trưởng nhanh hơn dự báo, những khu vực ngoài khu nội đô không được nghiên cứu sâu nhưng đã phát triển rất nhanh từ thời điểm lập quy hoạch. Mặt khác, những thách thức mới như hiện tượng sụt lún nền đất, mức nước dâng do các tác động biến đổi khí hậu. Từ những yếu tố trên đã khiến quy hoạch không còn phù hợp, đòi hỏi phải được cập nhật và điều chỉnh gấp.

Đối với quy hoạch thủy lợi chống ngập nước khu vực TPHCM (còn gọi là Quy hoạch 1547/QĐ - TTg ngày 28/10/2008), tại thời điểm hiện tại, với những thách thức mới của quá trình phát triển đô thị và tác động của biến đổi khí hậu, quy hoạch 1547 còn tồn tại một số điểm hạn chế cần được xem xét kỹ và đề xuất giải pháp nhằm đảm bảo công tác chống ngập nước được thực hiện một cách hiệu quả, phù hợp với phát triển đô thị và có xét đến các tác động của biến đổi khí hậu.

Cụ thể, vùng I (chống ngập úng toàn diện trên cơ sở hệ thống đê bao ven sông Sài Gòn (từ cầu Bến Súc), sông Soài Rạp và bờ tả sông Vàm Cỏ Đông; hệ thống cống khép kín 12 cửa ngăn triều chính và một số cửa nhỏ đặt tại các cửa sông, rạch đổ ra sông Sài Gòn, Nhà Bè, sông Vàm Cỏ và sông Vàm Cỏ Đông; cải tạo các trục thoát nước chính theo hướng Bắc - Nam; cải tạo các hồ điều tiết để có đủ dung tích dự phòng trữ lượng nước mưa) diện tích quá lớn, nên phân chia thành các vùng nhỏ hơn xét đến các mục đích sử dụng đất (đô thị/nông nghiệp) và ưu tiên từng khu vực chống ngập.

Trong khi đó, PGS.TS Lê Huy Bá, Khoa Môi trường và Biến đổi khí hậu (Trường Đại học Công nghiệp thực phẩm TPHCM) cho rằng: Sở dĩ tình trạng ngập nước ở TP xảy ra là do quy hoạch của TP sai. Bởi vì, TPHCM là đô thị bán ngập triều nên phải tìm giải pháp cho nước thông thoáng mới chống ngập được. Mặt khác, quy hoạch chống ngập của TP hiện nay được thực hiện theo tuyến đường là không phù hợp mà cần phải quy hoạch chống ngập theo lưu vực để giải quyết ngập theo từng lưu vực. Bên cạnh đó, việc phát triển đô thị về phía Nam, Đông và Tây Nam TP là một sai lầm lớn, vì khu vực này là hồ điều hòa tự nhiên rất lớn nhưng cho san lấp làm đô thị khiến cho hồ điều hòa bị mất và làm cho tình trạng ngập nước chảy tràn ngược vào trung tâm TP. 

Đình Lý


Ý kiến bạn đọc

refresh
 

Tổng lượt bình luận

Tin khác

Thông báo