Thứ Sáu, ngày 14 tháng 8 năm 2020

Những vấn đề khoa học về lịch sử Thành phố Hồ Chí Minh

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Phan Xuân Biên, Phó Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam phát biểu tại hội thảo

(Thanhuytphcm.vn) - Trong 2 ngày 5 và 6/12, Hội Khoa học lịch sử Việt Nam, Liên hiệp các Hội Khoa học kỹ thuật và Hội Khoa học lịch sử TPHCM phối hợp tổ chức Hội thảo Khoa học “Những vấn đề khoa học về lịch sử Thành phố Hồ Chí Minh”.

Phó GS.TS Phan Xuân Biên, Phó Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam và GS.TS Võ Văn Sen, Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Thành phố, Hiệu trưởng Trường Đại học KHXH&NV cùng Phó GS.TS Đặng Văn Thắng, Phó Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Thành phố và Phó GS.TS Trần Thuận chủ trì trì hội thảo.

Đến dự còn có Phó GS.TS Trần Đức Cường, Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam và gần 50 nhà khoa học, nhà nghiên cứu, các chuyên gia lịch sử Việt Nam đã thảo luận, đánh giá và đi đến thống nhất những vấn đề lịch sử TPHCM từ thời cổ, trung, cận đại và hiện đại trong công trình Lịch sử TPHCM – Bộ sách lịch sử TPHCM.

Theo đó, bộ sách này mang tính “thông sử” của Thành phố gồm 6 tập với phiên bản tiếng Việt và tiếng Anh. Trong đó, tập 1 có chủ đề “Vùng đất Sài Gòn trước thế kỷ XVII”; tập 2 có chủ đề “Sài Gòn thời tạo dựng (thế kỷ XVII - 1859)”; tập 3 có chủ đề “Sài Gòn trong đấu tranh giành độc lập dân tộc (1859 - 1945)”; tập 4 có chủ đề “Sài Gòn trong đấu tranh giải phóng dân tộc thống nhất đất nước (1945 - 1975)”; tập 5 có chủ đề “Thành phố Hồ Chí Minh xây dựng và phát triển (1975 - 2015)” và tập 6 với chủ đề “Lịch sử TPHCM”. Công trình này được triển khai từ tháng 4/2015 đến nay đã hoàn thành giai đoạn biên soạn và giám định kết quả nghiên cứu bước đầu.

Theo Phó GS.TS Phan Xuân Biên, Phó Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam, bộ sách này là dựng lại có hệ thống và chân thực quá trình hình thành, xây dựng và phát triển của vùng đất, con người TPHCM qua các thời kỳ lịch sử. Đúc kết các đặc điểm nổi bật của Thành phố trong từng giai đoạn lịch sử, khẳng định những thành tựu đạt được và chỉ rõ những hạn chế, tồn tại trong hoạt động quản lý nhà nước của bộ máy chính quyền các thời kỳ và các hoạt động của các tầng lớp dân cư, tổ chức chính trị, quần chúng, trên tất cả các lĩnh vực đời sống xã hội.

“Công trình bộ sách này không chỉ nhằm nâng cao nhận thức chính trị cho cán bộ, công chức và nhân dân mà còn phục vụ công tác giáo dục truyền thống, nghiên cứu, giảng dạy, học tập, tìm hiểu về lịch sử Thành phố; hướng tới mục tiêu phát triển bền vững trong giai đoạn đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa”, Phó GS.TS Phan Xuân Biên khẳng định.

Quang cảnh hội thảo Quang cảnh hội thảo

Tại hội thảo, các đại biểu trao đổi, thảo luận, làm sáng tỏ về thời kỳ văn hóa Óc Eo, thời kỳ Phù Nam trong tập 1 của bộ sách. Trong đó, nhấn mạnh về việc đã hình thành đô thị cổ chưa? Tính chất của đô thị, đời sống kinh tế - văn hóa - xã hội của hai thời kỳ này có gì khác biệt; những dấu ấn thương mại trên biển của cư dân cổ Óc Eo và Phù Nam trong vùng Đông Nam Á. Các đại biểu cũng chia sẻ về cuộc hôn nhân giữa quốc vương Chân Lạp Chey Cheta II với Công nữ Ngọc Vạn (năm 1620); và từ cuộc hôn nhân này đã tạo điều kiện cho Nguyễn Phúc Nguyên thành lập hai trạm thu thuế đầu tiên trên đất Sài Gòn và đồn dinh ở Mô Xoài vào năm 1623; quá trình đô thị hóa ở Sài Gòn thế kỷ XVII, nhất là từ thế kỷ XVIII đã thu hút ngày càng đông lưu dân Việt đến khai phá vùng đất này và lan toả dần xuống phía Nam.

GS.TS Võ Văn Sen, Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Thành phố cũng đã trao đổi và đề xuất việc thống nhất nhận định về các nhân vật lịch sử gắn với vùng đất Sài Gòn liên quan đến lịch sử khai phá, tạo dựng vùng đất; cuộc chiến giữa chúa Nguyễn với Tây Sơn; thái độ chống giặc của quan quân triều đình ở Gia Định trước cuộc xâm lược của thực dân Pháp vào năm 1859 và 1861. Nhận định về phong trào chấn hưng Phật giáo, hoạt động của các tôn giáo Cao Đài, Hòa Hảo, vai trò của người Hoa trong lịch sử Sài Gòn - Chợ Lớn - Gia Định thời kỳ 1859-1945; về Đảng Lập hiến Đông Dương, Thanh niên Cao vọng (Hội kín Nguyễn An Ninh), Đảng Thanh niên, Đông Dương Lao động đảng trong phong trào đấu tranh đòi tự do dân chủ và quyền lợi kinh tế ở Sài Gòn - Chợ Lớn - Gia Định 1919 - 1929. Hội thảo cũng làm sáng tỏ và khẳng định bài học lịch sử về phong trào đô thị Sài Gòn trước, trong và sau tổng tấn công và nổi dậy Tết mậu Thân 1968; lực lượng chính trị thứ 3 ở Sài Gòn trước, trong và sau Hiệp định Paris…

Trần Hoàng


Ý kiến bạn đọc

refresh
 

Tổng lượt bình luận

Tin khác

Thông báo