Chủ Nhật, ngày 16 tháng 6 năm 2019

Sẽ có chính sách đẩy mạnh nghiên cứu khoa học ở trường đại học

Các nhà khoa học chia sẻ chuyển giao công nghệ tại Trường đại học Bách khoa Hà Nội

(Thanhuytphcm.vn) - Vụ Khoa học, Công nghệ và Môi trường (KHCNMT), Bộ Giáo dục-Đào tạo (GD-ĐT) vừa tiến hành khảo sát, làm việc với các trường đại học ở TPHCM như Đại học Quốc gia TPHCM, Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật TPHCM, Trường Đại học Nông Lâm TPHCM, Trường Đại học Sư phạm TPHCM về một số nội dung liên quan đến hoạt động KHCN tại các cơ sở giáo dục đại học (GDĐH).

Theo đó, trọng tâm là lấy các ý kiến góp ý cho các dự thảo liên quan đến cơ chế chính sách về phát triển nhóm nghiên cứu mạnh; khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo gắn với chuyển giao tri thức; chính sách đầu tư phát triển một số phòng thí nghiệm liên ngành gắn với thực hiện các chương trình nghiên cứu trọng điểm để phát triển một số đại học, trường đại học trọng điểm.

Qua khảo sát tại các trường cho thấy, điểm sáng của các trường về nghiên cứu khoa học, đơn cử như tại Đại học Quốc gia TPHCM, năm 2018 có hơn 500 bài báo công bố trên các tạp chí quốc tế trong danh mục ISI/Scopus. Trong đó, trên 50% bài báo đăng trên các tạp chí chất lượng cao được xếp hạng Q1, vượt tỷ lệ trung bình của cả nước là 39%. Trong giai đoạn từ năm 2013 đến tháng 9/2018, doanh thu chuyển giao công nghệ đạt bình quân 200 tỷ đồng/năm.

Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật TPHCM đã đi đầu trong việc hình thành Khoa sáng tạo khởi nghiệp, có những chính sách ưu đãi đặc biệt đối với các bài báo quốc tế, sáng chế, giải thưởng khoa học, công trình nghiên cứu khoa học… nhằm khuyến khích hỗ trợ, khích lệ nghiên cứu khoa học trong giảng viên, sinh viên.

Trường Đại học Sư phạm TPHCM đã công bố được 50 bài báo khoa học trong danh mục ISI trong năm 2018. Tuy nhiên, hiện tại nhiều phòng thí nghiệm của Trường Đại học Sư phạm TPHCM đã tụt hậu, xuống cấp trầm trọng do đa số đã được đầu tư từ hơn 10 năm qua nhưng chưa có kinh phí để thay mới hay duy tu, sửa chữa, trong khi đây là cái nôi đào tạo đội ngũ các thầy cô cho toàn bộ khu vực miền Đông và miền Tây Nam bộ…

Thực tế của các trường cho thấy, nếu không nhanh chóng hiện thực hóa các chính sách để thúc đẩy sự phát triển nghiên cứu khoa học trong các đại học, thì việc giải phóng, khai phá sức sáng tạo của các nhà khoa học sẽ tiếp tục gặp khó khăn, khó có thể xây dựng thành công đại học trọng điểm, đại học thông minh như Đề án nâng cao chất lượng GDĐH giai đoạn 2019 – 2025 mà Chính phủ đã đặt ra.

Các trường đại học rất quan tâm đến Dự thảo quy định hướng phát triển nghiên cứu mạnh trong các cơ sở GDĐH. Nhiều ý kiến cho rằng, cần đẩy mạnh tự chủ cho các trường đại học về tài chính để chủ động hơn trong việc đầu tư cho các nghiên cứu mạnh, chuyển giao sản phẩm, khởi nghiệp, sáng tạo cũng như phát triển các phòng thí nghiệm. Đặc biệt, có một số ý kiến cho rằng, cần “mở về đầu vào nhưng siết chặt về đầu ra” trong các nghiên cứu mạnh. Các nghiên cứu mạnh phải có chương trình hành động cụ thể và sau 5 năm, với nguồn hỗ trợ kinh phí nhất định họ phải cho ra kết quả tương ứng với đầu tư của nhà nước.

TS Nguyễn Bá Hải, Trường Đại học Sư Phạm Kỹ TPHCM đồng tình với nội dung hướng tới xếp hạng các cơ sở GDĐH theo định hướng đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp. Điều đó sẽ thúc đẩy sự chuyển động của các trường về vấn đề này. Ngoài ra, là một nhà khoa học, TS Nguyễn Bá Hải cũng mong muốn chính sách mới sẽ giảm bớt các thủ tục hành chính để các nhà khoa học yên tâm nghiên cứu, sáng tạo ra những công trình, sản phẩm hữu ích mà không bị vướng bận, ràng buộc bởi các rào cản về thủ tục hành chính. 

GS Tạ Ngọc Đôn, Vụ trưởng Vụ KHCNMT cho biết, Bộ GD-ĐT xây dựng dự thảo này để tạo ra khung pháp lý chung cho các trường, không phân biệt lĩnh vực khoa học tự nhiên, kỹ thuật công nghệ hay xã hội nhân văn. Các trường dựa vào khung pháp lý này để triển khai thực hiện dựa trên thế mạnh và đặc thù của mình, miễn là thúc đẩy KHCN phát triển đúng hướng và gia tăng tri thức vào thực tiễn phục vụ phát triển kinh tế xã hội của đất nước. “Riêng vấn đề nghiên cứu mạnh thì nên hình thành từ một số nhà khoa học cùng hướng nghiên cứu chính, nhưng mang tính liên ngành, từ một hoặc một số trường trong nước và quốc tế, chứ không phải chỉ trong một trường, và cũng không bắt buộc trường nào cũng phải có nghiên cứu mạnh”, GS Tạ Ngọc Đôn  góp ý.

Cũng theo GS Tạ Ngọc Đôn, tiêu chuẩn đặt ra là nghiên cứu mạnh phải có chương trình nghiên cứu vươn tầm, khả thi trong 5-10 năm tới, giải quyết các vấn đề mang tầm quốc gia, tiên phong trong từng lĩnh vực mà đất nước đang cần. Tương tự, Bộ GD-ĐT cũng đang kỳ vọng xây dựng mô hình phòng thí nghiệm trọng điểm cấp bộ liên trường, liên khu vực, lĩnh vực chứ không phải đầu tư phòng thí nghiệm trọng điểm dành riêng cho một trường nào cả. Các phòng thí nghiệm này phải hoạt động theo cơ chế mở, tất cả các nhà khoa học có nhu cầu đều có thể đến làm việc. Chú trọng khởi nghiệp đổi mới sáng tạo trong sinh viên và nhất là trong cán bộ của các trường gắn với chuyển giao công nghệ để đưa các sản phẩm nghiên cứu ứng dụng vào thực tiễn.

Trung Kiên

 Từ khóa
công nghệ

Ý kiến bạn đọc

refresh
 

Tổng lượt bình luận

Tin khác

Thông báo