Đủ cơ sở khẳng định có khu mộ liệt sĩ tập thể

Phát biểu kết luận hội thảo, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà đánh giá, hội thảo đã đạt được kết quả rất quan trọng. Toàn bộ hồ sơ được chuẩn bị công phu; các báo cáo tham luận, ý kiến trao đổi đã cung cấp nhiều thông tin có giá trị.

Theo Phó Thủ tướng, từ các nguồn tư liệu lưu trữ của Việt Nam, hồ sơ và ảnh quân sự do phía Hoa Kỳ giải mật, kết quả khảo sát thực địa, nghiên cứu khoa học đến lời kể của nhân chứng ở cả hai chiến tuyến đã hình thành hệ thống dữ liệu khách quan, đa chiều và có sự đối chiếu, kiểm chứng lẫn nhau.

Đáng chú ý, các nguồn thông tin độc lập đều cho thấy sự tương đồng về địa điểm, thời gian, diễn biến trận đánh cũng như việc chôn cất tập thể các cán bộ, chiến sĩ hy sinh trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968 tại khu vực này.

Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà và Thượng tướng Nguyễn Văn Gấu tri ân các cán bộ chiến sĩ và nhân chứng tại hội thảo. Ảnh: Việt Dũng

Trên cơ sở đó, đã có đầy đủ cơ sở lịch sử, khoa học, pháp lý và thực tiễn để khẳng định độ tin cậy cao về việc có khu mộ liệt sĩ tập thể tại khu vực Công viên Lê Thị Riêng; đủ điều kiện triển khai các bước khảo sát chuyên sâu, tìm kiếm và khai quật theo quy định.

“Đây là kết quả có ý nghĩa đặc biệt quan trọng sau gần 6 thập niên. Từ hồ sơ lưu trữ ở nhiều nguồn khác nhau, từ những thông tin được giải mật, từ ký ức của đồng đội và nhân chứng lịch sử, chúng ta đã tiến thêm một bước rất quan trọng trên hành trình đi tìm sự thật lịch sử và tìm kiếm nơi chôn cất tập thể các Anh hùng liệt sĩ còn nằm lại giữa lòng TPHCM. Đây là kết quả của sự kiên trì, trách nhiệm, lòng tri ân đối với những người đã ngã xuống vì Tổ quốc”, Phó Thủ tướng nói.

Thời gian tới, Phó Thủ tướng yêu cầu tập trung xác định chính xác vị trí mộ tập thể; tổ chức khảo sát, tìm kiếm, khai quật, quy tập hài cốt liệt sĩ; thực hiện giám định, xác định danh tính liệt sĩ để từng bước đưa các Anh hùng liệt sĩ trở về quê hương, gia đình, đồng đội. Khẩn trương nhưng hết sức kỹ lưỡng, thận trọng, khoa học, tỉ mỉ; tìm kiếm, khai quật, quy tập hài cốt liệt sĩ nhưng cũng hạn chế thấp nhất ảnh hưởng đến hoạt động trung tâm đô thị, nhất là đời sống người dân xung quanh.

Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà trao Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ cho ông Robert Ambrose Connor, cựu quân nhân Hoa Kỳ. Ảnh: Việt Dũng

Cần thực hiện nhiệm vụ với trách nhiệm, sự tôn kính, lòng tri ân sâu sắc nhất đối với các Anh hùng liệt sĩ; bảo đảm mọi hoạt động tìm kiếm, khai quật và quy tập đều hướng tới mục tiêu cao nhất là sớm đưa các anh trở về với đồng đội.

Phó Thủ tướng khẳng định, đây không chỉ là nhiệm vụ riêng của TPHCM mà còn là nhiệm vụ thiêng liêng, đặc biệt quan trọng, góp phần thực hiện thắng lợi chiến dịch cao điểm 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin trên phạm vi cả nước.

Phó Thủ tướng giao UBND TPHCM khẩn trương chủ trì xây dựng kế hoạch tổng thể triển khai các bước tiếp theo, huy động tối đa các lực lượng liên quan, phục vụ công tác tìm kiếm. Toàn bộ phương án phải được xây dựng rất sớm để triển khai việc khai quật chậm nhất vào đầu tháng 7-2026, hướng tới kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ.

Chủ tịch UBND TPHCM Nguyễn Văn Được và Phó Bí thư Thành ủy TPHCM Văn Thị Bạch Tuyết tri ân các cán bộ chiến sĩ và nhân chứng tại hội thảo. Ảnh: Việt Dũng

Tìm kiếm hài cốt liệt sĩ là nhiệm vụ thiêng liêng

Phát biểu tại hội thảo, đồng chí Nguyễn Mạnh Cường, Ủy viên Dự khuyết Trung ương Đảng, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch UBND TPHCM, cho biết đối với Đảng bộ, Chính quyền và nhân dân TPHCM, việc tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ không chỉ là nhiệm vụ chính trị quan trọng mà còn là trách nhiệm thiêng liêng, là đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”.

Thời gian qua, thành phố đã chỉ đạo Bộ Tư lệnh TPHCM và các cơ quan chức năng phối hợp chặt chẽ với các nhà khoa học, các nhân chứng lịch sử tiến hành rà soát, đối chiếu nhiều nguồn tài liệu trong nước và khảo sát thực địa; nghiên cứu ảnh hàng không, bản đồ lịch sử qua các thời kỳ; tổ chức gặp gỡ nhân chứng; đồng thời ứng dụng các thành tựu khoa học công nghệ hiện đại để xác định các khu vực nghi có chôn cất tập thể liệt sĩ.

Phó Chủ tịch UBND TPHCM Nguyễn Mạnh Cường nêu ý kiến. Ảnh: Việt Dũng

TPHCM cam kết tập trung hoàn thiện các thủ tục pháp lý, chuẩn bị đầy đủ các điều kiện cần thiết để phục vụ công tác khảo sát, thăm dò, khai quật theo đúng quy định. Tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất về mặt bằng, cơ sở hạ tầng, lực lượng, phương tiện, kinh phí và các điều kiện bảo đảm khác để phục vụ nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập.

Theo đồng chí, đây là nhiệm vụ rất khó khăn, bởi sự biến đổi của địa hình qua nhiều thập kỷ, bởi dấu tích chiến tranh ngày càng phai mờ theo thời gian. Tuy nhiên, càng khó khăn thì càng đòi hỏi phải kiên trì, trách nhiệm và quyết tâm hơn nữa.