Hơn 5.750 mô hình, thiết chế “Không gian văn hóa Hồ Chí Minh”
Trong buổi làm việc giữa Bộ Chính trị với TPHCM nhằm chuẩn bị cho Đại hội đại biểu Đảng bộ TPHCM lần thứ XI, nhiệm kỳ 2020-2025 (ngày 3/9/2020), Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng khi đó đã nhấn mạnh: TPHCM cần phát triển xứng đáng với niềm vinh dự là địa phương duy nhất của cả nước được mang tên của Người. Đảng bộ TPHCM phải suy nghĩ làm sao để tên gọi trở thành động lực phát triển của thành phố, trở thành thuộc tính văn hóa của thành phố. Tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh thấm vào từng người dân, trở thành một đặc thù của công dân TPHCM.
Từ mong muốn ấy, lần đầu tiên TPHCM đưa nội dung xây dựng “Không gian văn hóa Hồ Chí Minh” vào văn kiện Đại hội Đảng bộ thành phố nhiệm kỳ 2020-2025. Theo PGS-TS Cao Xuân Long, Trường ĐH KHXH-NV, ĐHQG TPHCM, việc đưa nội dung xây dựng Không gian Văn hóa Hồ Chí Minh vào văn kiện Đảng bộ thành phố nhiệm kỳ 2020-2025 là quyết tâm lớn của thành phố, xuất phát từ yêu cầu thực tiễn và mong muốn của nhân dân, nhằm kiến tạo môi trường văn hóa và động lực phát triển, để văn hóa Hồ Chí Minh thấm sâu vào từng người dân, tạo thành nguồn động lực để người dân ra sức thi đua xây dựng và phát triển thành phố.
Để đưa tinh thần ấy vào đời sống, Ban Chấp hành Đảng bộ TPHCM đã ban hành Chương trình hành động số 44-CTrHĐ/TU thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ TPHCM lần thứ XI về xây dựng “Không gian văn hóa Hồ Chí Minh”. Sau khi TPHCM được mở rộng trên cơ sở hợp nhất với tỉnh Bình Dương và tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu, Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy TPHCM cũng tiếp tục có văn bản định hướng, đẩy mạnh việc xây dựng và phát triển các Không gian văn hóa Hồ Chí Minh trên địa bàn mới.
Đến hết năm 2025, TPHCM đã xây dựng hơn 5.751 mô hình, thiết chế “Không gian văn hóa Hồ Chí Minh” tại cơ quan, trường học, thư viện, bảo tàng, cơ sở tôn giáo, doanh nghiệp, chợ, khu dân cư, khu nhà trọ, chung cư và nhiều không gian công cộng khác. Các địa phương, đơn vị cũng tổ chức hơn 5.462 hội nghị, hội thi, chương trình nghệ thuật, kể chuyện về Bác; thực hiện 10.418 cuộc triển lãm ảnh, trưng bày sách, chiếu phim tư liệu về cuộc đời, sự nghiệp Chủ tịch Hồ Chí Minh và việc học tập, làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách của Người.
Song song đó, hơn 3.227 tác phẩm văn học nghệ thuật, video ngắn, infographic, sản phẩm truyền thông số đã được thực hiện và lan tỏa trên các nền tảng mạng xã hội như Facebook, YouTube, Zalo…, thu hút hàng triệu lượt xem và chia sẻ. TPHCM cũng đẩy mạnh chuyển đổi số trong xây dựng “Không gian văn hóa Hồ Chí Minh”. Trong đó, Bảo tàng Hồ Chí Minh - Chi nhánh TPHCM đã hoàn thành dự án số hóa không gian bảo tàng theo hình thức xã hội hóa và đưa vào hoạt động trên nền tảng trực tuyến tại địa chỉ www.bennharong.vn.
Từ nhận thức chuyển hóa thành hành động
Tại xã Bình Chánh (TPHCM), đến nay có 44 mô hình Không gian văn hóa Hồ Chí Minh. Không chỉ xuất hiện ở các địa chỉ đỏ hay cơ sở tôn giáo, mô hình này còn được đưa vào khu nhà trọ, khu dân cư, thậm chí hiện diện trên nền tảng công nghệ 3D ARTSTEPS hay qua cuộc vận động “Mỗi góc học tập - một Không gian văn hóa Hồ Chí Minh tại gia đình”.
Cô và trò Trường Tiểu học Trần Hưng Đạo (phường Cầu Ông Lãnh, TPHCM) bên mô hình “Không gian văn hóa Hồ Chí Minh” ngay trong khuôn viên thư viện nhà trường (Ảnh: Văn Minh)Cũng ở xã Bình Chánh, một “Không gian văn hóa Hồ Chí Minh” được đặt trong quán cà phê tại ấp 13. Người dân chỉ với thao tác quét mã QR trên điện thoại đã có thể truy cập kho dữ liệu về Chủ tịch Hồ Chí Minh, có đủ bài viết, hình ảnh, phim tư liệu đến những mẩu chuyện về tinh thần tiết kiệm, về trách nhiệm nêu gương.
Các mã QR cũng liên kết đến chuyên đề học tập, tài liệu sinh hoạt chi bộ, video tuyên truyền ngắn…, giúp việc tìm hiểu về tư tưởng, đạo đức của Bác trở nên trực quan, linh hoạt hơn, phù hợp với thói quen tiếp cận thông tin của người trẻ hôm nay. Đây là mô hình được thực hiện bằng nguồn kinh phí xã hội hóa, với sự chung tay của người dân và hộ kinh doanh trên địa bàn.
Việc đặt không gian tại quán cà phê - nơi có lượng người lui tới thường xuyên, giúp các giá trị về tư tưởng, đạo đức, phong cách của Bác thấm dần vào đời sống một cách tự nhiên. Nơi đây còn được định hướng trở thành điểm sinh hoạt chi bộ, tổ chức chuyên đề, tuyên truyền, giáo dục truyền thống cho cán bộ, đảng viên và người dân.
Tại Trường Tiểu học Trần Hưng Đạo (phường Cầu Ông Lãnh, TPHCM), cô Lê Thanh Hương, Hiệu trưởng nhà trường, cho biết, nhà trường đã xây dựng “Không gian văn hóa Hồ Chí Minh” ngay trong khuôn viên thư viện. Tại đây, những câu chuyện giản dị nhưng sâu sắc về Bác trở thành tài liệu quý báu để giáo viên tích hợp trong giảng dạy, để học sinh khám phá và cảm nhận.
Không gian được bố trí khoa học, phù hợp độ tuổi học sinh, phát huy tính chủ động và sự tham gia tích cực của giáo viên, học sinh, cha mẹ học sinh. Các tiết học chính khóa, hoạt động ngoại khóa, sinh hoạt tập thể đều được thiết kế để học sinh rèn luyện thái độ sống, nhân cách sống, học cách sẻ chia, có trách nhiệm với bản thân, gia đình và xã hội.
Thời gian qua, tại sảnh tầng 1 trụ sở Đảng ủy phường Tân Hải (TPHCM), Không gian văn hóa Hồ Chí Minh đã trở thành điểm đến quen thuộc của nhiều cán bộ, đảng viên. Bà Nguyễn Thị Hằng, Phó Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Tân Hải, chia sẻ, sau một thời gian duy trì sinh hoạt chuyên đề định kỳ tại đây, điều thay đổi rõ nhất là nhận thức và tác phong làm việc của cán bộ.
Theo bà Nguyễn Thị Giáng Hương, Phó Bí thư Đảng ủy phường, sau sáp nhập, khối lượng công việc tại cơ sở tăng lên đáng kể. Tuy nhiên, giữa bộn bề áp lực ấy, điều phường luôn hướng tới không chỉ là giải quyết công việc nhanh hơn mà còn phải xây dựng tác phong phục vụ gần dân, sát dân hơn trong đội ngũ cán bộ, công chức. Đó cũng là cách những cán bộ ở cơ sở hôm nay đang cụ thể hóa lời dạy của Bác: “Việc gì có lợi cho dân thì hết sức làm”.
Một buổi sáng đầu tuần, tại bộ phận tiếp nhận hồ sơ của phường Tân Hải (TPHCM), một phụ nữ lớn tuổi cầm xấp giấy tờ đã cũ nhàu đứng khá lâu trước quầy tiếp nhận, ánh mắt lộ rõ vẻ bối rối.
Bà đến xác nhận giấy tờ để hoàn tất hồ sơ cho con đang làm việc xa nhà nhưng không biết bắt đầu từ đâu. Cán bộ tiếp nhận hồ sơ nhanh chóng tới hướng dẫn bà rà soát từng loại giấy tờ. Những nội dung cần điều chỉnh được ghi chú cẩn thận, cụ thể để bà dễ hiểu. Đồng thời, cán bộ phường chủ động liên hệ bộ phận chuyên môn để hỗ trợ kiểm tra, rà soát hồ sơ ngay trong ngày, giúp bà không phải đi lại nhiều lần.
“Nếu cán bộ chỉ làm cho hết phần việc của mình thì chưa đủ, mà phải hỗ trợ, giúp đỡ dân, tạo điều kiện tốt nhất cho dân”, bà Nguyễn Thị Hằng, Phó Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Tân Hải, bày tỏ.